COVID-19

Wat is COVID-19?

COVID-19 is een infectieziekte veroorzaakt door het SARS-CoV-2 coronavirus, dat voor het eerst werd geïdentificeerd in december 2019. Het virus verspreidt zich voornamelijk via druppeltjes die vrijkomen bij hoesten, niezen of praten, en kan ook via besmette oppervlakken worden overgedragen.

De meest voorkomende symptomen van COVID-19 zijn koorts, droge hoest, vermoeidheid en verlies van smaak of reuk. Andere symptomen kunnen zijn: keelpijn, hoofdpijn, spierpijn, kortademigheid en diarree. De ziekte kan variëren van milde klachten tot ernstige complicaties.

Er zijn verschillende varianten van het virus ontstaan, waaronder Alpha, Delta en Omicron, waarbij elke variant verschillende eigenschappen heeft qua besmettelijkheid en ernst van de ziekte.

Risicogroepen

Bepaalde groepen hebben een verhoogd risiko op ernstige ziekteverloop:

• Ouderen vanaf 60 jaar
• Mensen met chronische aandoeningen zoals diabetes, hart- en vaatziekten
• Personen met een verzwakt immuunsysteem
• Zwangere vrouwen

COVID-19 Zelftests en Diagnostiek

In Nederlandse apotheken zijn verschillende COVID-19 zelftests verkrijgbaar die u thuis kunt uitvoeren. Deze antigeentests detecteren specifieke eiwitten van het coronavirus en geven binnen 15-30 minuten een resultaat. Ze zijn vooral betrouwbaar bij het vaststellen van besmettelijkheid wanneer u symptomen heeft.

Antigeentests verschillen van PCR-tests doordat ze sneller zijn maar iets minder gevoelig. PCR-tests blijven de gouden standaard voor nauwkeurige diagnostiek en worden uitgevoerd in laboratoria. Voor dagelijks gebruik en bij symptomen zijn antigeentests echter zeer geschikt.

Wanneer en hoe testen

Test uzelf bij klachten die passen bij COVID-19 of vóór bezoek aan kwetsbare personen. Voer de test uit volgens de bijgesloten instructies en lees het resultaat binnen de aangegeven tijd.

Betrouwbare merken die beschikbaar zijn in Nederland zijn Abbott Panbio, Roche en SD Biosensor. Bij een positieve uitslag blijft u thuis en raadpleegt u zo nodig uw huisarts.

Symptoomverlichting en Ondersteunende Medicatie

Bij COVID-19 symptomen zijn er verschillende medicijnen beschikbaar om klachten te verlichten. Het is belangrijk om de juiste medicatie te kiezen en de dosering zorgvuldig te volgen.

Paracetamol voor koorts en pijn

Paracetamol is het eerste keuzemiddel bij koorts en pijn door COVID-19. Bekende merken zoals Panadol en Tylenol zijn ruim verkrijgbaar in Nederlandse apotheken. De aanbevolen dosering is maximaal 4 gram per dag voor volwassenen, verdeeld over meerdere doses.

Hoest- en keelklachten

Voor hoestklachten zijn verschillende hoestonderdrukkers en keelpijnstillers beschikbaar. Keelsprays en zuigtabletten kunnen verlichting bieden bij keelpijn en irritatie.

Neusklachten en ademhaling

Neussprays en decongestiva helpen bij verstopte neus en ademhalingsproblemen. Zoutoplossingen zijn veilig voor langdurig gebruik.

Supplementen en ibuprofen

Vitamine C, D en zink supplementen kunnen het immuunsysteem ondersteunen. Bij ibuprofen is voorzichtigheid geboden - raadpleeg altijd eerst uw apotheker of huisarts voordat u ibuprofen gebruikt bij COVID-19 symptomen.

Preventie en Beschermingsmiddelen

Preventie blijft de beste bescherming tegen COVID-19. Een combinatie van beschermingsmiddelen en hygiënemaatregelen biedt optimale bescherming voor u en uw omgeving.

Mondkapjes en gezichtsmaskers

FFP2-maskers bieden de beste bescherming, terwijl chirurgische maskers effectief zijn voor dagelijks gebruik. Zorg ervoor dat het masker goed aansluit en regelmatig wordt vervangen.

Hygiëneproducten

Handdesinfecterende gels en oppervlaktereiniger zijn essentieel voor goede hygiëne. Sterillium en Dettol zijn betrouwbare merken die beschikbaar zijn in Nederlandse apotheken. Gebruik handgel met minimaal 70% alcohol voor optimale werking.

Belangrijkste preventieve maatregelen

• Was regelmatig uw handen met zeep en water
• Houd voldoende afstand van anderen
• Zorg voor goede ventilatie in binnenruimtes
• Desinfecteer regelmatig aangeraakte oppervlakken
• Blijf thuis bij ziekteverschijnselen

Door deze maatregelen consequent toe te passen, verkleint u de kans op besmetting aanzienlijk.

Vaccinatie Informatie

Beschikbare COVID-19 vaccins in Nederland

In Nederland zijn verschillende COVID-19 vaccins beschikbaar die zijn goedgekeurd door het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA). De meest gebruikte vaccins zijn van Pfizer-BioNTech, Moderna en AstraZeneca. Deze vaccins zijn gratis beschikbaar voor alle inwoners van Nederland via het nationale vaccinatieprogramma van de GGD.

Bijwerkingen en contra-indicaties

COVID-19 vaccins kunnen milde bijwerkingen veroorzaken zoals pijn op de injectieplaats, vermoeidheid, hoofdpijn of lichte koorts. Deze reacties zijn normaal en tonen aan dat uw immuunsysteem reageert. Ernstige bijwerkingen zijn zeldzaam. Mensen met ernstige allergieën voor vaccin-ingrediënten moeten voorzichtig zijn en medisch advies inwinnen.

Booster vaccinaties en schema's

Booster vaccinaties worden aanbevolen om de bescherming tegen COVID-19 te versterken. Het RIVM adviseert regelmatige boosters, vooral voor kwetsbare groepen zoals ouderen en mensen met onderliggende aandoeningen. Het vaccinatieschema wordt aangepast op basis van de nieuwste wetenschappelijke inzichten en virusevolutie.

Pijnstillers na vaccinatie

Na vaccinatie kunt u bij pijn of koorts paracetamol innemen volgens de gebruiksaanwijzing. Vermijd het preventief innemen van pijnstillers voor vaccinatie, omdat dit mogelijk de immuunrespons kan beïnvloeden. Raadpleeg altijd de bijsluiter of uw apotheker bij twijfel over medicijngebruik.

Wanneer contact opnemen met huisarts

Neem contact op met uw huisarts bij ernstige of langdurige bijwerkingen na vaccinatie, zoals aanhoudende hoge koorts, ernstige allergische reacties, of ongewone symptomen die langer dan enkele dagen aanhouden. Bij acute noodsituaties belt u direct 112.

Wanneer Medische Hulp Zoeken

Ernstige symptomen die directe zorg vereisen

Zoek onmiddellijk medische hulp bij de volgende COVID-19 symptomen:

• Ernstige ademhalingsmoeilijkheden of kortademigheid
• Aanhoudende pijn of druk op de borst
• Verwarring of plotselinge bewustzijnsveranderingen
• Blauwverkleuring van lippen of gezicht
• Onvermogen om wakker te blijven of alert te zijn

Contact met huisarts of GGD

Neem contact op met uw huisarts bij matige COVID-19 symptomen die verergeren, aanhoudende koorts boven 38°C, of als u tot een risicogroep behoort. De GGD kunt u bellen voor vragen over testen, quarantaine-advies of vaccinatie-informatie. Gebruik altijd eerst telefoon contact voordat u de praktijk bezoekt.

Ziekenhuisopname indicaties

Ziekenhuisopname kan noodzakelijk zijn bij ernstige COVID-19 symptomen zoals langdurige ademhalingsmoeilijkheden, zeer hoge koorts die niet reageert op behandeling, uitdroging, of complicaties bij mensen met onderliggende aandoeningen zoals diabetes, hartproblemen of een verzwakt immuunsysteem.

Langdurige COVID symptomen

Long COVID of Post-COVID syndroom kan maanden na de initiële infectie symptomen veroorzaken zoals vermoeidheid, concentratieproblemen, kortademigheid of gewrichtspijn. Bespreek langdurige klachten met uw huisarts voor een juiste behandelstrategie en mogelijk doorverwijzing naar gespecialiseerde zorg.

Medicatie-interacties bij bestaande aandoeningen

Mensen met chronische aandoeningen die medicatie gebruiken, moeten extra voorzichtig zijn met COVID-19 en medicatie-interacties. Overleg met uw apotheker of huisarts over mogelijke wisselwerkingen tussen uw huidige medicatie en COVID-19 behandelingen. Stop nooit plotseling met uw reguliere medicatie zonder medisch advies.